15Απρ2019 – Γραφή Καθαρή

«Από το μυθιστόρημα στον φιλοσοφικό στοχασμό: Μυθιστόρημα και διήγημα»

Η εκπομπή επικεντρώνεται σε ακαδημαϊκά ζητήματα σχετικά με το σινεμά. Επιχειρείται ουσιαστικά η διερεύνηση της σχέσης του κινηματογράφου με τη λογοτεχνία, με στόχο την ανάδειξη αναλογιών ανάμεσα στη γλώσσα των δύο τεχνών, τις αλληλεπιδράσεις, καθώς και τη μεταξύ τους δυναμική.
Επιπροσθέτως, αναδεικνύονται αναφορές στα πλάνα και στη θέση της μηχανής, στα σκηνικά και στα κοστούμια, στο μιζανσέν και στο μοντάζ, στη φωτογραφία και στον ήχο, στην υποκριτική και στο ρυθμό (εσωτερικός και εξωτερικός). Παράλληλα, θα περιηγηθούμε στα διάφορα κινηματογραφικά είδη και ειδικότερα στο ντοκιμαντέρ, αποδεικνύοντας ότι και αυτό αποτελεί μια επινοούμενη καταγραφή, η οποία απέχει αισθητά απ’ αυτό που αποκαλούμε «πραγματικότητα».
Τέλος, επιχειρείται μια σύντομη ματιά στη γλώσσα και την ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου από το «Δάφνις και Χλόη» του Λάσκου ώς το σημερινό, λεγόμενο από μερίδα της ξένης κυρίως κριτικής, Weird cinema.

Στην εκπομπή μιλούν οι: Θανάσης Ρεντζής, Πέτρος Σεβαστίκογλου, Ορέστης Ανδρεαδάκης, Πέτρος Μάρκαρης, Ανδρέας Τύρος, Γιώργος Αρβανίτης, Νίκος Παναγιωτόπουλος, Σταύρος Ψυλλάκης, Δήμος Αβδελιώδης, Γιώργος Πανουσόπουλος, Τάσος Νούσιας, Στεφανία Γουλιώτη, Αχιλλέας Κυριακίδης κ.ά.

Επιστημονική επιμέλεια-παρουσίαση: Τριαντάφυλλος Η. Κωτόπουλος (αναπληρωτής καθηγητής Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας), Νίκος Φωτόπουλος (επίκουρος καθηγητής Πανεπιστημίου Πελοποννήσου).

Σειρά ντοκιμαντέρ 12 επεισοδίων με θέμα τον σύγχρονο ελληνικό πολιτισμό, όπως αυτός έχει διαμορφωθεί μέσα από τη μουσική, τον κινηματογράφο, το θέατρο, το μυθιστόρημα – διήγημα και τη ζωγραφική.

Ένα διαφορετικό ντοκιμαντέρ

Μια «ανοικτή» διεπιστημονική ματιά πάνω στη σύγχρονη ελληνική πολιτισμική παραγωγή, μέσα από τα πεδία της μουσικής, του κινηματογράφου, του μυθιστορήματος – διηγήματος, του θεάτρου και της ζωγραφικής.

Μια διαθεματική διερεύνηση γύρω από το πώς η γραφή μετουσιώνεται σε πολιτισμικές πρακτικές μέσα από τον λόγο των δημιουργών, των μελετητών και γενικότερα Ελλήνων που ενεργούν δημιουργικά στο πεδίο του σύγχρονου πολιτισμού.

Στο πλαίσιο της εν λόγω σειράς, αναζητήθηκε ο ρυθμός της σύγχρονης ελληνικής πολιτισμικής παραγωγής, ενώ προσεγγίστηκαν με επιστημονικό τρόπο όψεις και εκφάνσεις της διαδρομής της στο ιστορικό συνεχές.

Σε σχέση πάντα με τον γραπτό λόγο αναδεικνύονται μια σειρά πολιτισμικών πρακτικών, για την προσέγγιση των οποίων χρησιμοποιήθηκαν τα βασικά μεθοδολογικά «εργαλεία» ανάλυσης και ερμηνείας επιστημονικών «πειθαρχιών», όπως η Κοινωνιολογία του Πολιτισμού, η Δημιουργική Γραφή, οι Πολιτισμικές Σπουδές κ.ά. Με τον τρόπο αυτό συνδιαμορφώνεται ο «λόγος» των δημιουργών / ερμηνευτών με τον «λόγο» των μελετητών και επιστημόνων, σε μια προσπάθεια να αναδειχθεί ο πλούτος της σύγχρονης πολιτισμικής παραγωγής και να διανοίξουν νέοι δίαυλοι επικοινωνίας με την ελληνική κοινωνία.

Το περιεχόμενο της σειράς έχει ως επίκεντρο τον γραπτό λόγο, ο οποίος διαχέεται σε κάθε έκφανση και εκδοχή της κουλτούρας και ειδικότερα σε «εφαρμοσμένες περιοχές» του νεοελληνικού πολιτισμού. Συγκεκριμένα, ανιχνεύονται οι μετασχηματισμοί του γραπτού λόγου σε πρακτικό πολιτισμικό γεγονός με βασικό κριτήριο τη μετουσίωσή του σε ένα τραγούδι, μια θεατρική πράξη, μια ταινία, ένα εικαστικό δρώμενο κ.τ.λ. Με αφορμή δηλαδή ένα γραπτό κείμενο, αναδεικνύεται η παραγωγή πρακτικών του εφαρμοσμένου πολιτισμού, θίγοντας τα ενδιάμεσα δημιουργικά στάδια προς την υλοποίηση, τους κανόνες λειτουργίας, τη δυναμική ενός έργου Τέχνης κ.ο.κ. Ειδικότερα, διερευνάται πώς μεταπηδούμε από ένα ποίημα στη δημιουργία ενός τραγουδιού, από ένα σενάριο στη δημιουργία μιας ταινίας, από μία τραγωδία στην παράστασή της, από ένα θεατρικό κείμενο στο θεατρικό «σανίδι» και πιο περίτεχνα από ένα δοκίμιο σε κάποιον πίνακα ή εικαστικό γεγονός.

Ακόμη, στα επεισόδια της νέας σειράς, θα περιηγηθούμε στην ιστορία και στις δημιουργικές τεχνικές του μυθιστορήματος, του διηγήματος, των σύγχρονων καλλιτεχνικών και ιδεολογικών τάσεων και ρευμάτων στην τέχνη και στον πολιτισμό.

Υπό την έννοια αυτή η εν λόγω σειρά φιλοδοξεί να διαμορφώσει τους όρους μιας εναλλακτικής και ενδελεχούς προσέγγισης της σύγχρονης πολιτισμικής παραγωγής στη χώρα μας, ενισχύοντας σθεναρά το επίπεδο της παιδείας, καθώς και των διαδικασιών πρόσληψης των πολιτισμικών αγαθών στη σύγχρονη ελληνική πραγματικότητα.

Είναι σκόπιμο να αναφέρουμε ότι στη σειρά αυτή θα εμφανιστεί πλήθος επιστημόνων, καλλιτεχνών, συγγραφέων, ποιητών, καθηγητών και προσωπικοτήτων εγνωσμένου κύρους.

Την επιστημονική επιμέλεια και την παρουσίαση της σειράς έχουν οι πανεπιστημιακοί: Τριαντάφυλλος Η. Κωτόπουλος (ποιητής-πεζογράφος, αναπληρωτής καθηγητής και διευθυντής των μεταπτυχιακών Προγραμμάτων «Δημιουργική Γραφή» του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου), Νίκος Φωτόπουλος (ποιητής και επίκουρος καθηγητής Κοινωνιολογίας των Πολιτισμικών και Εκπαιδευτικών Πρακτικών στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου).

Επιστημονική επιμέλεια-παρουσίαση: Τριαντάφυλλος Η. Κωτόπουλος (αναπληρωτής καθηγητής Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας), Νίκος Φωτόπουλος (επίκουρος καθηγητής Πανεπιστημίου Πελοποννήσου).

Σκηνοθεσία-σενάριο: Κώστας Χαραλάμπους.